ارزیابی نهایی از تاریخ ۲۵ آبان تا ۱۲ آذر ۱۳۹۷توسط تیم ارزیابی انجام شد. سرپرستی تیم ژاپنی با آقای تاکاهیرو موریتا، معاون ارشد مدیرکل سازمان محیط زیست جهانی، جایکا بوده است. سرپرستی تیم ایرانی را آقای دکتر مسعود باقرزاده کریمی، مدیر دفتر اکوسیستم های تالابی سازمان حفاظت محیط زیست کشور بر عهده داشت.

نشست کمیته هماهنگی مشترک در تاریخ ۱۱ آذر ۱۳۹۷ در اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان برگزار شد و نتایج ارزیابی نهایی در این نشست، به صورت گزارش ارائه شد. علاوه بر این، اقداماتی که باید تا پایان مدت زمان پروژه و پس از آن انجام شود به منظور به حداکثر رسانی اثرات پروژه و اطمینان از پایداری آن، تعیین شد.

چکیده ارزیابی نهایی

تیم ارزیابی نتیجه گیری نمود که یک سیستم مدیریت یکپارچه و تطبیقی برای تالاب انزلی بر اساس داده ها و اطلاعات علمی مناسب تا حدی حاصل شده است. نشست های کمیته مدیریت تالاب انزلی هم به تازگی هر دو هفته یک بار به طور منظم و با ریاست معاون امور عمرانی استانداری گیلان برگزار می شود و این کمیته مکانی برای یکپارچه سازی هماهنگی ها و همکاریها و بررسی فعالیت های حفاظت از تالاب انزلی می باشد. همچنین، اثرات خوبی در زمینه فعالیت های حفاظت از تالاب انزلی از طریق فعالیت های پایلوت مشترک مشاهده شده است. دستیابی به” خروجی ها”. از طرفی، نحوه مدیریت نمودن کمیته مدیریت تالاب انزلی هنوز نیاز به بهبود دارد و پایش زیست محیطی، که برای سیستم مدیریت تطبیقی تالاب مورد نیاز است، احتیاج به تمرین و اجرای بیشتر توسط اداره کل حفاظت محیط زیست گیلان دارد.

پروژه به میزان زیادی نیازهای گروه هدف ایرانی را تامین نموده و با سیاست گذاری های دولت جمهوری اسلامی ایران و ژاپن انطباق دارد. از اینرو، میزان ارتباط پروژه، زیاد ارزیابی شده است. پروژه تا حدی در تاسیس سیستم مدیریت یکپارچه و تطبیقی تالاب انزلی، با همکاری کلیه دستگاه های ذیربط و بر اساس داده ها و اطلاعات علمی مناسب، تاثیرگذار بوده و این هدف تا حدی تا اردیبهشت ۱۳۹۸ دستیابی خواهد شد.

کلیه خروجی ها به طور منطقی در راستای نیل به اهداف پروژه گام برداشته و هیچ عامل بیرونی بر روند اجرای پروژه تاکنون مشاهده نشده است. میزان تاثیرگذاری، متوسط ارزیابی شده زیرا چندین عامل بر روند پیشرفت پروژه تاثیرگذار بوده و عوامل مذکور بر سطح دستیابی خروجی های پروژه اثر داشته است. اثرات، متوسط ارزیابی شده اند. تیم دریافت امکان ایجاد اثرات پروژه در صورت انجام برخی از اقدامات توسط طرف ایرانی، وجود دارد. به منظور کسب اطمینان از اثرات پروژه، لازم است طرح میان مدت به طور مناسب تهیه شود و بودجه لازم برای اجرای فعالیت های مورد نظر در طرح میان مدت، اختصاص یافته و به موقع در اختیار قرار گیرد و کمیته مدیریت تالاب انزلی نیز به عملکرد خود به طور مطلوب ادامه دهد. ایجاد سیستم مدیریت تالاب نظیر کمیته مدیریت تالاب انزلی، به میزان زیادی بستگی به اقدامات سازمان حفاظت محیط زیست کشور دارد که به تازگی دریافتیم سازمان مذکور قصد دارد به زودی در آینده کمیته مدیریت تالاب را کلیه استان های کشور تاسیس نماید. سیاست گذاری ها و پایداری نهادی تقریباً حاصل شده اند. با این حال، تیم ارزیابی نتیجه گرفت هنوز مسائل و دغدغه هایی در مسیر کسب اطمینان از پایداری سازمانی، جنبه های فنی و مالی وجود دارد.

توصیه ها و پیشنهادات

بر اساس یافته های اجرای پروژه و نتایج ارزیابی، تیم پیشنهاد نمود که دستگاه های همتای ایرانی اقدامات ذیل را پیش از پایان پروژه به منظور به حداکثر رسانی اثرات پروژه و اطمینان از پایداری پروژه، مد نظر قرار دهند.

(۱) ادامه فعالیت های کمیته مدیریت تالاب انزلی

(۲) تکمیل و تصویب طرح میان مدت

(۳) پیگیری و ادامه فعالیت های پایلوت مشترک توسط طرف ایرانی

(۴) اهمیت انجام فعالیت های پایش

(۵) گسترش کمیته مدیرت تالاب انزلی به سایر استان های کشور و حتی سایر کشورهای واقع در حاشیه دریای خزر